Tip: Natuurportret (Wageningen)

Jutten aan de Nederrijn, in atelier experimenteren

Tip van Kunst op de Klapstoel:
14 november 2026 Natuurportret maken bij Annita van Betuw aan de Nederrijn in Wageningen.

Een dag waarin je buiten in de Uiterwaarden bij Wageningen start met kijken, ruiken, voelen en verzamelen. Daarna betreed je Annita’s prachtige atelier in de oude steenfabriek om daar als een onderzoeker stapsgewijs kennis te maken met je jutsels.

Tenslotte gaat het stromen en biedt Annita allerlei inspiratie en heel veel materiaal om al spelend en experimenterend tot je eigen natuur-portret te komen.

Jutten in de Uiterwaarden.

Aandachtig kijken, voelen, ruiken in de Uiterwaarden.

Kijken naar mijn tekening met walnootschil.

Tot in de puntjes verzorgd

Ik genoot deze dag vorige week. Tot in de puntjes verzorgd door Annita met tasjes (vol spulletjes om anders te kijken), boekjes (vol vragen en praktische tips), lunch (nee niet simpel zoals ze zei), een tafel vol voorbeeldmateriaal (boekjes, scheursels, collages) en veel materiaal om mee te gaan werken (alle soorten papier, verf, inkt,etc.).

Alles voor een mooie dag die je uitnodigt te werken op een manier waar Kunst op de Klapstoel voor staat: spelen, vertragen, verbinden, experimenteren, wat uitmondt in een letterlijk of metaforisch portret van jezelf.

Onze dag Natuurportret:
Struinen, Spiegelen, Spelen

Stappen in een dag Natuurportret maken.

Observatorium, heel precies kennismaken met opgepikt materiaal.

Struinen

Op een mooie ochtend arriveerden we bij de Steenfabriek. Daar gaf Annita ons een tasje vol kijk en schrijfspullen met de opdracht de Uiterwaarden in te lopen en alle zintuigen open te zetten en te verzamelen wat je opvalt.

Met een spiegeltje erbij kijk je anders.

Paadjes in de Uiterwaarden

Meidoorn in de Uiterwaarden

Ik keek achterstevoren en ondersteboven door een spiegel, speurde door een kadertje (anders dan het platgeslagen beeld van je camera-schermpje).  Ik ontdekte vele soorten ingesleten paadjes. Sporen van de mens met z’n hond, een mol onder de grond, lijnen in het water van een boot, een eend. En ik verzamelde mooie besjes, takjes en schilletjes in een potje.

Spiegelen

Met het tasje vol spullen terug naar het atelier van Annita in de oude steenfabriek voor koffie en koek en de volgende stap:
Als een onderzoeker een jutsel van alle kanten bekijken en besnuffelen, er daarna mee in gesprek gaan, raakvlakken zoeken.

De oude steenfabriek aan de Nederrijn met bovenin het ruime atelier van Annita met prachtig uitzicht.

Aandachtig besnuffelt, bekijkt en bevraagd eenieder zijn gevonden object uit de Uiterwaarden.

Een boekje met uitnodigende vragen bleek een goede leidraad. Annita laat  je niet zomaar zwemmen. Stap voor stap het diepe in, met enorm veel ruimte om te spelen.

Spelen

Na onze nadere kennismaking met wat we in de Uiterwaarden hadden gevonden, kwam de volgende stap: het maken van een natuurportret.
Annita liet vele voorbeelden zien en er lag een enorme diversiteit aan materialen die we konden gaan gebruiken.

Annita laat voorbeeld van een boekje zien.

Wat kun je zoal maken?

Grote keuze aan materiaal om mee te gaan werken.

Wat te doen?

En toen gingen we daar in het atelier aan de stromende Neder-Rijn in de flow! Een tip van Annita om te onthouden als je aan de slag gaat:

Hoe ga je te werk zonder te verdrinken in die zee van mogelijkheden? Wat kan helpen om die zee in te dammen, oftewel, maak spelregels voor jezelf.
Kies bijvoorbeeld eerste eens 1 materiaal (waarmee), 1 techniek (hoe) en 1 medium (waarop). En ga spelen, experimenteren en verras jezelf met wat er ontstaat!

Tot mijn verbazing pakte ik grafiet en ging mijn nog natte walnotenschil heel precies (met loep erbij) natekenen. Terwijl ik daarvoor nog tegen Annita zei: ‘ geef me maar een groot vel, ik houd niet van prutsen’.
Tijdens het precieze onderzoekende tekenen, merkte ik dat ik door alle stappen daarvoor een soort band had opgebouwd met deze schil die al een ‘heel leven’ achter zich had.

Uiteindelijk werd ik er scheel van. Legde de schil op z’n kop naast de tekening zodat je voor en achterkant tegelijk kon zien. Daarna erop, waardoor de tekening een soort schaduw werd.

Walnootschil met daaronder ‘schaduw’ van de tekening.

Tweede experiment met walnootschil als inspiratie.

Portretten maken met grafiet en pastel.

Als tweede experiment met de schil als inspiratie, ging ik toch weer los zoals ik dat echt lekker vind: groot, met pastel en daarbij vegen en nat maken. Mijn doel was van dit A3-vel een vouwboekje te maken en daardoor het toeval toe te laten doordat ik geen idee had welk deel waar in het boekje terecht zou komen. Zo kon ik het denken over compositie loslaten. Mijn notenschil nam ik weer als uitgangspunt.

Ik aarzel nu toch met vouwen omdat het een landschap bleek te zijn geworden. ‘Een landschap in een notendop’.
Waarschijnlijk ben ik nieuwsgierig en ga ‘t binnenkort tóch  proberen: Voorbeeld hoe boekje te vouwen

Allerlei handige tips van Annita om nóg lekkerder te scrubben, smeren, experimenteren.

Een leporello samenstellen van steen-scrubbingen met divers materiaal en soorten papier

Cursist aan het stempelen met bladeren.

Andere deelnemers zag ik afdrukken van bladeren maken, stempelen, plakken. Materialen, stijlen, technieken te over. Zo pakte Antoon één gejutte steen, nadat hij buiten en terug in het atelier al zijn zintuigen had losgemaakt en open gezet, en ging op vele manieren scrubben. Zo vormden zich uit de steen 14 bladeren die hij uiteindelijk samenbundelde in een leporello. Zoals hij zei:
“Dat ging niet vanzelf, maar gaandeweg kreeg het idee vorm. Ik ben blij met het verloop én met het resultaat”. Titel: One stone, fourteen leaves.

Portretten

Een portret van en met bladeren.

Leporello met stempels, zaden, drukken en meer.

Het resultaat van de workshop gaf heel verschillende natuurportretten van de deelnemers te zien.
Ik heb nu nog een lege leporello liggen waar ik gevuld door inspiratie een volgende serie in kan gaan maken.

Conclusie

Gun jezelf zo’n heerlijke dag:
Snuffelen en verzamelen langs de Nederrijn, daarna iets uitkiezen om extra goed naar kijken, mee in gesprek gaan. En dan lekker spelen met verf, krijt, balpoint. Daar een boekje van maken. Of wat je maar wil. Weer thuis stroomt het nog door en kun je makkelijk verder zelf experimenteren.

Info en inschrijven workshop 14 november 2026

Workshop Natuurportret Annita van Betuw